Selamün Yavuz yazdı: Siyasete Onurlu Veda

BELKİ de sizin bu satırları okuduğunuz sırada Hollanda’da Rutte hükümeti istifa etmiş olacak.

Bilindiği gibi Hollanda’da 2020 yılının ikinci yarısında çocuk bakımı yardımları ile ilgili bir meclis soruşturması yapıldı. On binlerce aileye vergi dairesi tarafından haksız yere ‘Dolandırıcılık’ yaftası vurulmasının, bu ailelere ağır cezalar verilerek hayatlarının altüst olmasının ve bu skandalda yüksek bürokrat ve siyasetçilerin sorumluluklarının sorgulandığı araştırmanın raporu yaklaşık bir ay önce kamuoyu ile paylaşılmıştı.

Hiç kimse bu süreçte suçlu olduğunu kabul etmedi; siyasiler suçu bürokratlara attı, bürokratlar suçu siyasilerin sorumlu olduğu sisteme attılar; bu kez siyasiler ‘Bilmiyorduk’, ‘Farkına varamadık’ gibi yuvarlak sözlerle krizi atlatmaya çalıştılar, özür dilediler, ailelerin zararının telafi edileceği sözünü verdiler. Ama düne kadar siyasi sorumlulardan hiçbiri kısmen de olsa hatasını kabul edip siyasi sorumluluğu üstlenerek istifa etmeyi düşünmedi.

İstifada düşündürücü zamanlama

Ve dün sabah İşçi Partisi PvdA’nın siyasi lideri, bir önceki hükümetin Sosyal İşler ve İstihdam Bakanı Lodewijk Asscher 17 Mart’ta yapılacak seçimler öncesi PvdA liderliğini bırakacağını, seçimlere kadar mecliste kalacağını, seçimlerde de tekrar aday olmayacağını Facebook sayfasında yayınladığı bir video mesajıyla açıkladı.

Hollanda kamuoyunda bu istifanın ardından diğer istifaların da gelip gelmeyeceği konusunda spekülasyonlar yapılırken Asscher’ın istifasının zamanlaması konusunda da kayda değer kulis bilgileri var.

Eğer Asscher istifa etmese önümüzdeki hafta sonu PvdA’nın çevrimiçi kongresi yapılacaktı ve bu kongrede seçim programı ile başını Asscher’ın çektiği taslak aday listesi onaylanarak kesin halini alacaktı. Ancak PvdA’nın parti içi demokrasisinde her bir üye hem seçim programı, hem de aday listesi ile ilgili değişiklik önergesi sunabiliyor.

Kongreye sunulan onlarca değişiklik önergelerinden birisinde Asscher’in bakan olduğu dönemde çocuk bakımı yardımı skandalındaki rolü ve sorumluluğundan dolayı liste başından aday gösterilmemesi isteniyordu. Bu önergeler parti yönetiminin görüşleri de eklenerek 12 Ocak Salı günü elektronik postayla bütün üyelere gönderildi. Üyeler de 13 Ocak Çarşamba saat 17.00’ye kadar bu önergeler hakkında ‘Kabul’, ‘Ret’, ya da ‘Tarafsız’ seçeneklerini tıklayarak düşüncelerini beyan ettiler. PvdA (eski) lideri Lodewijk Asscher’ın istifası da hemen ertesi gün, yani kendi pozisyonunun PvdA üyeleri tarafından dijital ortamda oylandığının hemen ertesi sabahı geldi.

Daha önce olası bir istifa konusunda ‘Ailelerin haksız yere bu denli zarara uğratıldığını bilmiyorum. Bu hem benim dünya görüşüme aykırı hem de PvdA’nın ilkelerine aykırı. Vatandaşın devlete olan güvenini pekiştirmek için PvdA lideri olarak kalmaya devam edeceğim’ diyen Asscher, bu kez devlete olan güveni sağlamak için siyasi sorumluluğu üstlenerek istifa ettiğini duyurdu.

Siyasete onurlu veda

Asscher’ın bir anda, ama beklenilen ‘U’ dönüşünü yapmasının sebebi ne olabilir?

Lahey kulislerinde konuşulan şu: Çarşamba akşamı önergelere yapılan oylamanın sonucu belli olduktan sonra Asscher’in liste başında yer almasına karşı o kadar çok oy verildiği belli oldu ki, yapılacak kongrede Asscher delegelerin oylarıyla bile liste başı seçilemeyebilirdi. Bu da Asscher’ın çok acı bir şekilde siyaseti bırakmak zorunda kalacağı anlamına geleceğinden hemen kongre öncesi istifa ederek onurlu bir şekilde kendi isteğiyle siyasi kariyerini sonlandırdı.

Oylamanın sonuçları, daha ileri bir tarihe ertelenen PvdA kongresinde açıklanırsa Asscher’ın istifa nedeninin bu oylama sonuçlarıyla ilgisinin olup olmadığı da daha iyi anlaşılır.

Çorap Söküğü

Asscher istifa etti, ama çocuk bakım yardımı skandalının diğer üç siyasi sorumlusu ne yapacak?

Eğer ortada bir siyasi sorumluluk varsa, bu sorumluların içerisinde liberal VVD’li Başbakan Rutte, yine liberal VVD’li Ekonomi Bakanı Wiebes ve Hristiyan Demokrat CDA’nın başına geçmesine hemen hemen kesin gözüyle bakılan Wopke Hoekstra da var.

Wiebes ve Hoekstra daha önce yaptıkları açıklamalarda siyasi sorumluluğu daha geniş mecralara yayarak ‘Devletin tümü işini yapmadı’ dediler. Bu da kişisel olarak siyasi sorumluluğu yüklenmeye niyetleri olmadığı anlamına geliyor.

PvdA’nın aksine, bu iki bakana partileri VVD ve CDA içinden verilen tepkilerin derecesinin ne olduğu bilinmiyor. Ama bu iki bakana karşı, hem de Başbakan Rutte’ye karşı siyasi sorumluluğu üstlenerek istifa etmeleri yolunda kamuoyunda hatırı sayılır bir baskı var.

Asscher’ın istifa etmesiyle bu baskı daha da arttı, çünkü kamuoyu da biliyor ki tek siyasi sorumlu Asscher değil.

Bugün, Asscher’in dünkü istifasından sonra çorap söküğü gibi başka istifaların da gelmesi muhtemel; belki de seçime iki ay kala hükümet komple istifa eder.

Aynen 2002 yılında PvdA’lı Wim Kok’un başbakanlığındaki hükümetin Srebrenica soykırımı raporunda Hollanda ordusunun rolü açıklandıktan sonra seçimlere birkaç hafta kala sembolik olarak istifa etmesi gibi.

Bakalım diğer siyasi sorumlular Asscher gibi kişisel sorumluluk da üstlenerek siyasete onurlu bir şekilde mi veda edecekler, yoksa kamuoyu baskısına rağmen pozisyonlarını koruyup sol muhalefetin eline koz vererek ve risk alarak mı seçime girecekler.

Hollanda siyasetinin klasik büyük partileri liberal VVD, Hıristiyan Demokrat CDA ve İşçi Partisi PvdA beklenilenin aksine tamamen başka isimlerin liderliğinde 17 Mart genel seçimlerine katılırsa hiç şaşmamak gerekir.

Suyun yönünü değiştirmeye çalışanlar olsa da demokrasilerde su akar, kendi yolunu bulur.

SELAMÜN YAVUZ
Elektronik posta: syavuz@kpnmail.nl
Twitter: @SYavuzTR
Facebook: www.facebook.com/selamunyavuz

 

      

 

©  InterAjans/Haberlerin tüm hakları İnterAjans’a aittir, izinsiz kullanılamaz.

Paylaş

© 2001-2017 InterAjans.nl • Her hakkı saklıdır.

Back To Top
Inter Ajans
error: Üzgünüz, içerik telif hakları nedeni ile korunmaktadır.