Zeytin, zeytinlik, zeytincilik…

ERTAN TORUNOGULLARI ZEYTİN ZEYTİNLİK ZENTİNCİLİKMerhaba değerli İnterAjans okurları,

Bu yazımda sizlere son zamanlarda gündemi meşgul eden zeytin konusunda bazı bilgiler vermeye çalışacağım. Geçtiğimiz günlerde Manisa Soma’da zeytin ağaçlarının kesilmesi ve akabinde yaşanan olayları televizyon haberlerinde izlemiş ve gazetelerde okumuşsunuzdur.

Soma’ya bağlı Yırca’da yapılması planlanan termik santral için binlerce zeytin ağacı kesildi. Zeytin ağaçlarının kesilmemesi için direnen köylülere güvenlik görevlileri ve santrali yapacak olan şirketin yetkilileri tarafından aşırı şiddet uygulandı. Köylüler yerlerde sürüklendiler, tartaklandılar, gözaltına alınıp karakola götürüldüler, sorgulandılar. Köylülerin bu çabaları sonuç vermedi. Onların tüm çabalarına rağmen zeytin ağaçları kesilmekten kurtulamadı. Zeytin ağaçlarının kesilmesine engel olamayan köylüler ve çevre sakinleri mağdur oldular.

Yaşananları görüp, üzülmemek ve kahrolmamak mümkün değil.
İtalyanlar zeytini bir dünya markası yapıp, bu işten yüz binlerce euro gelir elde ederken, bizim ülkemizde ne yazık ki bu güzellik birileri tarafından tarumar edildi. Ne yazık ki güzel olan şeyleri yıkmaya devam ediyoruz.

Bu olayları yakından takip eden biri olarak bu konuda bir şeyler yazmak gereğini duydum. Sizlere zeytinin insanoğlunun hayatına nasıl girdiği konusunda çeşitli kaynakları tarayarak bir araştırma yaptım ve bu bilgileri sizlerle paylaşmak istiyorum.

ZEYTİN VE ZEYTİNYAĞI

Zeytin ve zeytinyağı Anadolu’da M. Ö 6000 yıllarında başlamıştır. Zeytinin anavatanı Güneydoğu Anadolu Bölgesi’ni de içine alan Mezopotamya’dır.

Zeytinin tarım bilgi ve kültürü Akdeniz’de doğudan batıya doğru, yayılmaya başlar. M. Ö 2600- 1600 yılları arasında Suriye ve Lübnan’da yaşayan Finikeliler aracılığıyla önce zeytinyağı, daha sonra ise zeytin fidanları vasıtasıyla zeytin kültürü Güney Mısır’a, batıdan da Kıbrıs’a ve Girit’e yayılmıştır.

M.Ö 1400’lerde Anadolu yoluyla Yunanistan’dan Sicilyalılara, Romalılara ve İspanyollara ulaşılmıştır.

Yüzyıllar sonra ise İspanyol kaşif ve misyonerler aracılığıyla Kuzey ve Güney Amerika’ya yayılmıştır.

19. yüzyılın ikinci yarısında İtalyan göçmenler beraberinde getirdikleri zeytin fidelerini Kaliforniya, Şili ve Arjantin’de dikmişlerdir.

Zeytin, yıllar içerisinde yine İtalyan, Yunan ve İspanyol göçmenler tarafından Avustralya, Güney Afrika, Çin ve Japonya’ya yayılmıştır.

Bu güzel yiyecek ve ondan elde edilen zeytinyağı süreç içerisinde tüm dünyaya yayılmıştır.

Zeytin aynı zamanda barışın sembolüdür. Nuh tufanı sonrası bir beyaz güvercinin , Nuh Peygamberin gemisine ağzında bir zeytin dalıyla dönmesiyle zeytin dalı, barışın sembolü olmuştur.

İnsanlar servet ve refahın zeytinle geldiğine inanırlar.

Zeytin aynı zamanda merhem, sabun yapımı ve güzel kokuların yapımında da kullanılmaktadır.

Olimpiyatlarda, diğer bir çok spor faaliyetlerinde ve savaşlarda galip gelenlere zeytin dalından yapılmış çelenkler verilmiştir.

Peki zeytinin kullanımı konusunda yeteri kadar bilgi sahibi miyiz acaba?

Dünyada zeytin tüketimi kişi başı olarak Yunanistan’da 20, İtalya’da 12, İspanya’da 10 kilodur. Türkiye dünya sıralamasında maalesef alt sıralarda yer almaktadır. Zeytin tüketimi bizde kişi başı 1 kilo civarındadır.

İtalyanlar bizim zeytinimizi alıp, kendi markaları altında dünyaya satıyorlar. Zeytinin yüksek tansiyona, kolesterole, damar sertliğine, mide ve bağırsak ülserine, romatizmaya, safra kesesine, safra taşına, safra kanal tıkanıklığına, gut hastalığına, deri çatlamalarına iyi geldiği bilim adamlarınca kanıtlanmıştır. Zeytinyağı kandaki HLD dediğimiz iyi huylu kolesterol düzeyini arttırır, sağlığa zararlı olan LDL kolesterolünü ise temizler.

Zeytinyağı , yağların içinde en kolay hazmedilendir. Zeytinyağı çocukların beyin ve kemik gelişmesini sağlar. Zeytinyağı içinde bulunan E vitamini yaşlanma etkisini azaltmakta ve dokuların yenilenmesine katkıda bulunmaktadır. Zeytinyağı cansız saçları kuvvetlendirir.

Zeytin yağı unutkanlığı önler. Akdeniz ülkelerinde yaşayan ve yemeklerinde zeytin yağı kullanan toplumlarda 65 yaş üzeri yetişkinlerde, hatırlama oranı diğer ülkelerde yaşayan yetişkinlere göre oldukça yüksek oranda olduğu bilim adamlarınca araştırmalar sonucu kanıtlanmıştır.

Yukarıda yazdıklarımızdan hareketle umarım Yırca’daki köylülerin zeytin ağaçlarının kesilmemesi mücadelesi daha iyi anlaşılmıştır. Ayrıca bölgede zeytin, bu köylüler için adeta bir yaşam sembolüdür. Yazımda yorum yapmadım. Takdir siz değerli okuyucularımızın.

 

 

Ertan Torunoğulları, Edelstaal Group Yönetim Kurulu Üyesi

 ertantorunogullari@hotmail.com

 

© InterAjans – Haberlerin tüm hakları İnterAjans’a aittir, izinsiz kullanılamaz.

 

 

Paylaş

© 2001-2017 InterAjans.nl • Her hakkı saklıdır.

Back To Top
Inter Ajans
error: Üzgünüz, içerik telif hakları nedeni ile korunmaktadır.